Od wprowadzenia przepisu art. 190 a minie w tym roku już sześć lat. Jest to czas wystarczający, aby organy ścigania nabrały doświadczenia w prowadzeniu spraw z zakresu stalkingu. Równocześnie też wystarczający, aby obrońcy nabrali doświadczenia w zakresie taktyki obrończej prowadzącej do uniknięcia odpowiedzialności karnej swoich klientów.
Powołany przepis ma na celu ochronę od strachu, prawo do spokojnej egzystencji. Przedmiotem przestępstwa jest tutaj uporczywe nękanie.
Przez pojęcie nękania należy rozumieć dręczenie drugiego człowieka, niepokojenie, zakłócanie spokoju, dokuczanie. Nękanie ma być uporczywe, co oznacza, że musi trwać przez określony czas, musi być ponadto intensywne, nieustępliwe. O uporczywości świadczy nie tylko częstotliwość oraz okres nękania, ale również ignorowanie przez sprawcę częstych próśb osoby pokrzywdzonej o zaprzestanie zachowań wzbudzających w niej poczucie zagrożenia lub naruszających jej prywatność. Ustawodawca nie wymaga przy tym, aby zachowanie stalkera niosło ze sobą element agresji. w kontekście strony podmiotowej tego przestępstwa czy czyn sprawcy powodowany jest żywionym do pokrzywdzonego uczuciem miłości, nienawiści, chęcią dokuczenia mu, złośliwością, czy chęcią zemsty. Dla bytu tego przestępstwa nie ma znaczenia, czy sprawca ma zamiar wykonać swoje groźby. Decydujące jest tu subiektywne odczucie zagrożonego.
Paragraf drugi tego artkułu chroni natomiast prywatność człowieka, stanowiąc, że kto podszywając się pod inną osobę, wykorzystuje jej wizerunek lub jej dane osobowe w celu wyrządzenia jej szkody majątkowej lun osobistej.

http://tvtoya.pl/catchuptv/show/studio_lodz_fabryczna,11415″>http://tvtoya.pl/catchuptv/show/studio_lodz_fabryczna,11415

Dyskusja na temat stalkingu w Studio Łódź Fabryczna z udziałem Adwokata Macieja Krakowińskiego

Wyłudzenie odszkodowania. Oszustwo ubezpieczeniowe.

Niniejsza kwestia jest regulowana przez dwa przepisy:

Art. 298 Oszustwo ubezpieczeniowe

1. Kto, w celu uzyskania odszkodowania z tytułu umowy ubezpieczenia, powoduje zdarzenie będące podstawą do wypłaty takiego odszkodowania,

podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

2. Nie podlega karze, kto przed wszczęciem postępowania karnego dobrowolnie zapobiegł wypłacie odszkodowania.

oraz art 286 k.k. Oszustwo

1. Kto, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania,

podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.

2. Tej samej karze podlega, kto żąda korzyści majątkowej w zamian za zwrot bezprawnie zabranej rzeczy.

3. W wypadku mniejszej wagi, sprawca

podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

4. Jeżeli czyn określony w § 1-3 popełniono na szkodę osoby najbliższej, ściganie następuje na wniosek pokrzywdzonego.

 

Istota przestępstwa oszustwa ubezpieczeniowego z art. 298 k.k. polega na spowodowaniu zdarzenia będącego, według umowy ubezpieczenia, podstawą do wypłaty odszkodowania.

Jednym z warunków pociągnięcia sprawcy do odpowiedzialności karnej za dokonanie oszustwa ubezpieczeniowego jest uprzednie zawarcie umowy ubezpieczeniowej.  Warunkiem penalizacji zachowania sprawcy jest obowiązywanie umowy w dniu zdarzenia

 

Przepis art. 286 k.k. jest przepisem niezwykle popularnym. W oparciu o ten artykuł kwalifikowane są niemalże wszystkie czyny związane z wyłudzeniem kredytu, odszkodowania a także przywłaszczenia, w kwalifikacji z innymi przepisami itp.

Przestępstwo to polega na doprowadzeniu do niekorzystnego rozporządzenia mieniem, przez co należy rozmieć wywołanie u pokrzywdzonego zmiany o charakterze majątkowym.  Przedmiotem czynności są prawa majątkowe pokrzywdzonego, którymi rozporządza. W kontekście zachowania kluczowymi są zamiar i stan świadomości. Sprawca musi działać w zamiarze bezpośrednim w celu dokonania oszustwa. Musi mieć także świadomość swojego przestępnego działania. Czynność sprawcza w przypadku przestępstwa oszustwa ubezpieczeniowego z art 298 k.k. polega na spowodowaniu zdarzenia będącego podstawą do wypłaty odszkodowania

Wyłudzenie odszkodowania należy do jednych z najczęściej spotykanych przestępstw. Historia zna przypadki, kiedy w sprawy związane z wyłudzaniem odszkodowania zamieszani byli policjanci, czy pracownicy zakładów ubezpieczeń.

Oba przepisy mogą występować w kwalifikacji prawnej czynu łącznie. Jeżeli sprawca, mając z góry powzięty zamiar, działając w celu uzyskania odszkodowania z tytułu umowy ubezpieczenia, powoduje zdarzenie będące podstawą wypłaty takiego odszkodowania, zgłasza ten fakt ubezpieczycielowi i na podstawie tego wniosku instytucja ubezpieczeniowa wypłaca uprawnionemu nienależne odszkodowanie, to zachowanie takie należy kwalifikować kumulatywnie z art. 298 § 1 i z art. 286 § 1 w zw. z art. 11 § 2 k.k.

 

Z dniem 15 kwietnia 2016 wchodzi w życie kolejna duża nowelizacja kodeksu karnego i kodeksu postepowania karnego.
Nowelizacja ta niemal całkowicie uchyla nowelizację przepisów wprowadzoną niedawno – 15 lipca 2015 roku.
Nowelizacja z 1 lipca 2015 wprowadzała zmiany rewolucyjne. Nakładała na adwokatów i prokuratorów większą ilość obowiązków, odciążając jednocześnie sądy. Wprowadzała też możliwość pojednania się oskarżonego z pokrzywdzonym, czego efektem było umorzenie postępowania. Sąd był odciążony od wielu czynności. Obecnie znów będzie musiał być aktywny a jego rola nie będzie się ograniczała do bycia arbitrem. Faktem jest, że prokuratorzy złożyli mniej więcej o połowę mniej aktów oskarżenia. Świadczy to tylko o tym, że prokuratura nie była gotowa na tak radykalne zmiany. Z drugie strony upłynęło zbyt mało czasu, aby ocenić funkcjonowanie tych przepisów.
Efektem tak częstych zmian jest to, że obecnie będą funkcjonowały w sądach trzy różne procedury. Zamieszanie może być ogromne. Nie jest to okoliczność, która wpływałaby pozytywnie na wymiar sprawiedliwości. Niestabilność prawa jest tu wręcz uderzająca.
Obywatel nieznający prawa na pewno sobie w sądzie nie poradzi, chyba, że będzie dobrze zorientowany w przepisach prawa. Adwokat, prokurator i sędzia też będą mieli problemy.

Na temat kar i środków karnych za przestępstwa przeciwko bezżeństwu w komunikacji było już na tym blogu pisany artykuł.
Ostatnia nowelizacja kodeksu karnego i kodeksu postępowania karnego pośród ogromnej ilości zmian wprowadziła m. in. obostrzenia środka karnego, jakim jest zakaz prowadzenia pojazdów.
Nowelizacją niniejszą podwyższono dolną granicę wymiaru zakazu prowadzenia pojazdów z roku do lat trzech. Oznacza to, że sąd orzekając zakaz prowadzenia pojazdów musi orzec jego wymiar przynamniej na trzy lata.
Do tej pory kierowcy, którzy nieznacznie przekroczyli próg zawartość alkoholu w krwi wynoszący 0,5 promila lub zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu lub 0,25 mg/1 dm3 mogli liczyć na wymiar kary w postaci środka karnego zakazu prowadzenie pojazdów na jeden rok. Obecnie takiej możliwości nie ma.
Czy nowe kary i środki karne wprowadzone nowelizacją z dnia 1 lipca 2016 są zgodnie z konstytucją?
Należy się opowiedzieć za niezgodnością takiego przepisu z konstytucją.
Treść artykułu 42 Kodeksu karnego
§ 1. Sąd może orzec zakaz prowadzenia pojazdów określonego rodzaju w razie skazania osoby uczestniczącej w ruchu za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, w szczególności jeżeli z okoliczności popełnionego przestępstwa wynika, że prowadzenie pojazdu przez tę osobę zagraża bezpieczeństwu w komunikacji
§ 2. Sąd orzeka, na okres nie krótszy niż 3 lata, zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów albo pojazdów określonego rodzaju, jeżeli sprawca w czasie popełnienia przestępstwa wymienionego w § 1 był w stanie nietrzeźwości, pod wpływem środka odurzającego lub zbiegł z miejsca zdarzenia określonego w art. 173, art. 174 lub art. 177.
§ 3. Sąd orzeka zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych dożywotnio w razie popełnienia przestępstwa określonego w art. 178a § 4 lub jeżeli sprawca w czasie popełnienia przestępstwa określonego w art. 173, którego następstwem jest śmierć innej osoby lub ciężki uszczerbek na jej zdrowiu, albo w czasie popełnienia przestępstwa określonego w art. 177 § 2 lub w art. 355 § 2 był w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego lub zbiegł z miejsca zdarzenia, chyba że zachodzi wyjątkowy wypadek, uzasadniony szczególnymi okolicznościami.
§ 4. Sąd orzeka zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych dożywotnio w razie ponownego skazania osoby prowadzącej pojazd mechaniczny w warunkach określonych w § 3.

Wyłudzenie dotacji i subwencji jest uregulowane w art. 297 Kodeksu karego. Zgodnie z jego brzmieniem kto, w celu uzyskania dla siebie lub kogo innego, od banku lub jednostki organizacyjnej prowadzącej podobną działalność gospodarczą na podstawie ustawy albo od organu lub instytucji dysponujących środkami publicznymi m in. , dotacji, subwencji, , przedkłada podrobiony, przerobiony, poświadczający nieprawdę albo nierzetelny dokument albo nierzetelne, pisemne oświadczenie dotyczące okoliczności o istotnym znaczeniu dla uzyskania wymienionego wsparcia finansowego, instrumentu płatniczego lub zamówienia, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5
Przez dotacje należy rozumieć świadczenie przekazane ze środków publicznych na realizację zadań publicznych lub innej działalności, której finansowanie z tych środków uznaje się za celowe.
Subwencja natomiast oznacza przekazanie określonych środków pieniężnych z budżetu
Zarówno dotacja jak i subwencja są wydatkami bezzwrotnymi. Dotacje występują najczęściej, jako dotacje celowe, przyznawane z góry na określone zadania lub cele, oraz jako podmiotowe lub przedmiotowe. Niewykorzystane dotacje powinny podlegać zwrotowi do budżetu. Subwencja rozdzielana jest w zasadzie też na określone zadania i cele, ale na podstawie zobiektywizowanych kryteriów, np. liczby uczniów, mieszkańców.

Wyłudzenie odszkodowania należy do jednych z najczęściej spotykanych przestępstw. Ma ono miejsce praktycznie wyłącznie na tle zdarzeń drogowych. W praktyce występują  dwa sposoby działania na szkodę zakładów ubezpieczeń: zdarzenia pozorowane (takie, które nie mały w rzeczywistości miejsca) oraz zawyżanie uszkodzeń powstałych w wyniku kolizji czy wypadków drogowych.

Niniejsze zagadnienie winno być omówione na tle dwóch przepisów Kodeksu karnego: art. 286 oraz 298.

Zgodnie s treścią art. 286 kodeksu karnego, kto w celu osiągnięcia korzyści
majątkowej, doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub
cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub
niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania, podlega karze
pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.

Niekorzystne rozporządzenie mieniem to nic innego jak uszczerbek w majątku pokrzywdzonego.

Wprowadzenie w błąd i wyzyskanie błędu polega na stworzeniu takiej sytuacji w której pokrzywdzony ma mylne wyobrażenie o rzeczywistym stanie rzeczy. 

Natomiast jeśli chodzi o treść art. 298 k.k. to przewiduje on, że  kto, w celu uzyskania
odszkodowania z tytułu umowy ubezpieczenia, powoduje zdarzenie będące podstawą
do wypłaty takiego odszkodowania, podlega karze pozbawienia wolności od 3
miesięcy do lat 5.

Pozorowane zdarzenia, których efektem końcowym jest wypłata odszkodowania winny być kwalifikowane w oparciu o oba powyższe przepisy. Żaden z nich nie wyczerpuje
bowiem w pełni znamion omawianego czynu.

Odpowiedzialności karnej natomiast nie będzie podlegać jedynie osoba będąca uczestnikiem zdarzenia. Może być nią właściciel pojazdu, który zgłosił szkodę, nie będąc uczestnikiem wypadku bądź kolizji. Będzie on odpowiadał jedynie za czyn z art. 286 k.k.

O uznaniu odpowiedzialności za wyłudzeni odszkodowania najczęściej decydują opinie biegłych z zakresu techniki samochodowej. Opinie takie polegają na korelacji wzajemnych uszkodzeń pojazdów, ewentualnie mają na celu ustalenie, czy pojazd mógł się zetknąć z inną przeszkodą. Taka ocena biegłego ma na celu ustalenie czy do przedmiotowego zdarzenia drogowego mogło dojść w okolicznościach podanych przez jego uczestników oraz czy wszystkie uszkodzenia wzajemnie sobie odpowiadają.

Jeżeli nastąpiła wypłata odszkodowania sprawca będzie odpowiadał za sprawstwo
natomiast jeśli zakład ubezpieczeń wstrzymał się od jego wypłaty twierdząc, że
dane zdarzenie mogło mieć miejsca oraz, że uszkodzenia nie mogły powstać w
okolicznościach podanych przez ich uczestników , sprawca będzie odpowiadał za
usiłowanie.

Odpowiedzialność karna w zamówieniach publicznych.

Katalog przestępstw, które mogą być popełnione w trakcie procedury uzyskania zamówienia publicznego jest szeroki. W przeważającej większości będą to przestępstwa stypizowane w kodeksie karnym. Nie należy jednak zapominać o przestępstwach zdefiniowanych i w innych ustawach.

Przestępstwa popełniane natle sytuacji związanych z uzyskaniem zamówienia publicznego występują coraz częściej. Tego typu zachowania mogą być zakwalifikowane w oparciu o szereg różnych przepisów.

Na marginesie warto zauważyć, że ustawa Prawo zamówień publicznych nie zawiera przepisów karnych.

Przestępstwa w sprawach związanych z zamówieniami publicznymi mogą popełnić:

– zmawiający

– ubiegający się o
zamówienie

– wykonawcy

Do popełnienia przestępstwa może dojść w następujących etapach:

– przygotowania zamówienia

– prowadzenie postępowania
o zamówienie

– wykonania umowy

Do katalogu przestępstw, które mogą być popełnione w związku z zamówieniami publicznymi należą w szczególności:

– art. 228 k.k. – łapownictwo
bierne, innymi słowy sprzedajność

– art. 229 k.k. – łapownictwo czynne

– art. 230 k.k. – płatna protekcja

– art. 230 a k.k. – udzielenie lub obiecanie
udzielenia korzyści majątkowej w zamian za załatwienie sprawy

– art. 231 k.k.-  przekroczenie uprawnień przez funkcjonariusza
albo niedopełnienie przez niego obowiązków

– art. 266 k.k. – ujawnienie informacji
stanowiącej tajemnicę

– art. 270 k.k. – fałszowanie,
podrobienie, przerobienie dokumentu

– art. 271 k.k. – poświadczenie nieprawdy,
fałszerstwo intelektualne

– art. 272 k.k. – wyłudzenie poświadczenia nieprawdy

– art. 273 k.k. posługiwanie się
dokumentem potwierdzającym nieprawdę

– art. 296 k.k. nadużycie zaufania w
obrocie gospodarczym

– art. 297 k.k. – przedkładanie w postępowaniu
o udzielenie zamówienia publicznego podrobionego, przerobionego,
poświadczającego nieprawdę lub nierzetelnego dokumentu albo nierzetelnego,
pisemnego oświadczenia dotyczącego okoliczności o istotnym znaczeniu dla
uzyskania zamówienia

– art.
305 k.k. Utrudnianie przetargu publicznego

– art. 23 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o
dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 z późn.
zm.) – dalej u.d.i.p. – przestępstwo utrudniania dostępu do informacji
publicznej

– 23 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993
o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. 2003.153.1503)

Warto pamiętać, że odpowiedzialność karna a ściślej rzecz
biorąc prawomocny wyrok skazujący jest jedną z przyczyn wykluczenia wykonawcy i
osób z nim związanych.

Kolejne wpisy będą zawierały omówienia poszczególnych czynów zabronionych.